Giao Dịch Do Người Không Có Quyền Đại Diện Xác Lập
Định nghĩa
Giao dịch do người không có quyền đại diện xác lập, thực hiện là giao dịch dân sự do một chủ thể nhân danh người khác thiết lập với người thứ ba khi không được người đó ủy quyền, không phải là đại diện theo pháp luật của người đó hoặc tư cách đại diện đã chấm dứt tại thời điểm xác lập giao dịch, được quy định tại Điều 142 Bộ luật Dân sự năm 2015.
Điều kiện áp dụng
- Có hành vi xác lập, thực hiện giao dịch dân sự của một chủ thể nhân danh người khác với người thứ ba.
- Người thực hiện hành vi hoàn toàn không có quyền đại diện hợp pháp tại thời điểm xác lập giao dịch, bao gồm trường hợp không có ủy quyền, văn bản ủy quyền vô hiệu hoặc quyền đại diện đã chấm dứt.
- Người bị nhân danh không đồng ý hoặc không phê chuẩn giao dịch này sau khi giao dịch đã được xác lập.
- Người thứ ba tham gia giao dịch có thể ngay tình hoặc không ngay tình tùy thuộc vào việc họ có biết hoặc phải biết về tình trạng không có quyền đại diện của người xác lập giao dịch hay không.
Hậu quả pháp lý
- Giao dịch dân sự không làm phát sinh quyền, nghĩa vụ đối với người được đại diện, trừ trường hợp người được đại diện đã chấp nhận giao dịch, biết mà không phản đối trong một thời hạn hợp lý, hoặc có lỗi dẫn đến việc người thứ ba tin rằng người xác lập giao dịch có quyền đại diện.
- Người không có quyền đại diện phải thực hiện nghĩa vụ đối với người thứ ba phát sinh từ giao dịch, trừ trường hợp người thứ ba biết hoặc phải biết về việc không có quyền đại diện mà vẫn giao dịch.
- Người không có quyền đại diện phải bồi thường thiệt hại cho người thứ ba nếu gây ra thiệt hại, trừ trường hợp người thứ ba biết hoặc phải biết về việc không có quyền đại diện mà vẫn giao dịch.
- Người thứ ba có quyền đơn phương chấm dứt thực hiện hoặc hủy bỏ giao dịch dân sự đã xác lập và yêu cầu bồi thường thiệt hại, trừ trường hợp họ đã biết hoặc phải biết về việc không có quyền đại diện mà vẫn giao dịch hoặc người được đại diện đã phê chuẩn giao dịch.
⚠️ WARNING
Mâu thuẫn pháp lý / Điểm tranh chấp
- Chưa có hướng dẫn giải thích cụ thể về tiêu chí xác định 'thời hạn hợp lý' mà người được đại diện biết nhưng không phản đối, dẫn đến sự áp dụng thiếu thống nhất của các cơ quan tài phán trong thực tiễn.
- Khái niệm 'lỗi của người được đại diện dẫn đến việc người thứ ba tin rằng người giao dịch có quyền đại diện' còn mơ hồ, chưa có sự phân định rõ ràng giữa lỗi cố ý và lỗi vô ý.
- Tranh luận về việc áp dụng học thuyết đại diện biểu kiến trong thực tiễn xét xử tại Việt Nam, đặc biệt là khi nhân viên của doanh nghiệp sử dụng con dấu hoặc ký kết các hợp đồng kinh tế vượt quá thẩm quyền thực tế nhưng doanh nghiệp vẫn phải chịu trách nhiệm.
Xem thêm: nguoi_khong_co_quyen_dai_dien_xac_lap_giao_dich
Được tham chiếu bởi ban_an_12_2023_kdtm_pt