Điều Kiện Đặc Biệt Khó Khăn

Định nghĩa

Trong pháp luật Việt Nam, khái niệm "điều kiện đặc biệt khó khăn" không được định nghĩa một cách tổng quát và thống nhất trong một văn bản quy phạm pháp luật duy nhất, mà thường được hiểu và áp dụng thông qua việc xác định các tiêu chí cụ thể đối với từng đối tượng, trong từng lĩnh vực pháp luật chuyên biệt. Tuy nhiên, về bản chất, "điều kiện đặc biệt khó khăn" thường chỉ tình trạng của cá nhân hoặc hộ gia đình không có khả năng tự đảm bảo cuộc sống cơ bản do các yếu tố khách quan nằm ngoài khả năng kiểm soát của họ, như bệnh tật, khuyết tật nghiêm trọng, thiếu hụt về nguồn thu nhập, không có tài sản đáng kể, không có người phụng dưỡng hoặc không nơi nương tựa, dẫn đến việc họ cần sự trợ giúp đặc biệt từ Nhà nước và cộng đồng để duy trì cuộc sống tối thiểu và tiếp cận các dịch vụ xã hội cơ bản. Khái niệm này được cụ thể hóa rõ nhất trong các quy định về trợ giúp xã hội, chính sách an sinh xã hội, chính sách hỗ trợ nhà ở và đất đai cho người có công hoặc các đối tượng yếu thế khác.

Điều kiện áp dụng

• Thuộc hộ nghèo hoặc hộ cận nghèo theo chuẩn nghèo đa chiều quốc gia do Chính phủ quy định cho từng thời kỳ (ví dụ: Nghị định số 07/2021/NĐ-CP của Chính phủ quy định chuẩn nghèo đa chiều quốc gia giai đoạn 2021-2025).
• Đối với người cao tuổi: Thuộc diện hộ nghèo, không có người có nghĩa vụ và quyền phụng dưỡng hoặc có người có nghĩa vụ và quyền phụng dưỡng nhưng người này đang hưởng trợ cấp xã hội hàng tháng theo quy định tại Điều 5 Nghị định số 20/2021/NĐ-CP của Chính phủ về chính sách trợ giúp xã hội đối với đối tượng bảo trợ xã hội.
• Đối với người khuyết tật: Thuộc diện hộ nghèo, người khuyết tật nặng hoặc người khuyết tật đặc biệt nặng theo quy định của pháp luật về người khuyết tật và được hưởng trợ cấp xã hội hàng tháng theo Điều 6 Nghị định số 20/2021/NĐ-CP.
• Đối với trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt: Trẻ em mồ côi cả cha và mẹ; trẻ em bị bỏ rơi; trẻ em không nơi nương tựa; trẻ em bị nhiễm HIV/AIDS thuộc hộ nghèo; trẻ em khuyết tật nặng hoặc đặc biệt nặng; trẻ em bị nhiễm chất độc hóa học; trẻ em bị bạo lực, bị xâm hại hoặc bị mua bán thuộc hộ nghèo theo Điều 7 Nghị định số 20/2021/NĐ-CP.
• Không có nhà ở hoặc nhà ở tạm bợ, hư hỏng nặng, xuống cấp không đảm bảo an toàn hoặc diện tích nhà ở bình quân đầu người thấp dưới mức quy định, thường được áp dụng trong các chương trình hỗ trợ về nhà ở (ví dụ: Quyết định số 22/2013/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về hỗ trợ người có công với cách mạng về nhà ở).
• Không có đất ở hoặc diện tích đất ở quá nhỏ so với quy định, cần được hỗ trợ về đất ở theo chính sách của Nhà nước.

Hậu quả pháp lý

• Được hưởng trợ cấp xã hội hàng tháng, trợ cấp mai táng phí hoặc hỗ trợ chi phí khám bệnh, chữa bệnh theo quy định tại Nghị định số 20/2021/NĐ-CP và các văn bản hướng dẫn thi hành.
• Được tiếp cận các dịch vụ xã hội cơ bản (y tế, giáo dục, nhà ở, nước sinh hoạt, thông tin) với mức độ ưu tiên hoặc được miễn, giảm chi phí theo quy định của pháp luật.
• Được hỗ trợ về nhà ở thông qua các chương trình mục tiêu quốc gia hoặc các chính sách an sinh xã hội (ví dụ: hỗ trợ xây mới hoặc sửa chữa nhà ở).
• Được hưởng các chính sách ưu tiên trong giáo dục (miễn, giảm học phí, hỗ trợ chi phí học tập, học bổng) hoặc hỗ trợ đào tạo nghề, tìm kiếm việc làm.
• Được hỗ trợ pháp lý miễn phí theo quy định của pháp luật về trợ giúp pháp lý.
• Được ưu tiên trong việc xem xét, giải quyết các chính sách về đất đai (ví dụ: giao đất, cho thuê đất, miễn, giảm tiền sử dụng đất, tiền thuê đất) trong một số trường hợp cụ thể.

Xem thêm: dan_toc_song_o_vung_co_dieu_kien_dac_biet_kho_khan

Được tham chiếu bởi ban_an_so_01_2017_dsst_2