Đất Cây Lâu Năm
Định nghĩa
Đất trồng cây lâu năm là một loại đất thuộc nhóm đất nông nghiệp, được sử dụng vào mục đích trồng các loại cây có thời gian sinh trưởng và cho sản phẩm trên một năm, hoặc cây thân gỗ, cây công nghiệp, cây ăn quả có chu kỳ khai thác và kinh doanh lâu dài. Khái niệm này được quy định tại điểm b khoản 1 Điều 10 Luật Đất đai năm 2013 và được hướng dẫn chi tiết tại Thông tư số 27/2018/TT-BTNMT ngày 14 tháng 12 năm 2018 của Bộ Tài nguyên và Môi trường quy định về thống kê, kiểm kê đất đai và lập bản đồ hiện trạng sử dụng đất.
Điều kiện áp dụng
- Mục đích sử dụng đất được xác định là để trồng các loại cây lâu năm. Cây lâu năm là cây có thời gian sinh trưởng trên một năm, bao gồm cây ăn quả (ví dụ: bưởi, cam, xoài), cây công nghiệp (ví dụ: chè, cà phê, cao su, hồ tiêu, điều), cây dược liệu lâu năm và các loại cây khác có chu kỳ kinh doanh dài.
- Thửa đất phải được cơ quan nhà nước có thẩm quyền công nhận mục đích sử dụng là đất trồng cây lâu năm thông qua việc cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất (Sổ đỏ/Sổ hồng), hoặc được thể hiện trong các hồ sơ địa chính, bản đồ địa chính.
- Việc sử dụng đất phải phù hợp với quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê duyệt.
Hậu quả pháp lý
- Người sử dụng đất trồng cây lâu năm được hưởng các quyền của người sử dụng đất theo quy định của Luật Đất đai, bao gồm quyền chuyển đổi, chuyển nhượng, cho thuê, cho thuê lại, thừa kế, tặng cho, thế chấp quyền sử dụng đất, góp vốn bằng quyền sử dụng đất theo quy định tại Điều 167 Luật Đất đai 2013.
- Người sử dụng đất có nghĩa vụ sử dụng đất đúng mục đích được giao, thuê; thực hiện các nghĩa vụ tài chính như nộp tiền sử dụng đất, thuế sử dụng đất nông nghiệp (nếu có, sau khi hết thời hạn miễn giảm theo quy định); bảo vệ và cải tạo đất, không làm suy giảm chất lượng đất.
- Khi Nhà nước thu hồi đất trồng cây lâu năm vì mục đích quốc phòng, an ninh, phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng, người sử dụng đất được bồi thường về đất, tài sản gắn liền với đất và chi phí đầu tư vào đất còn lại theo quy định của pháp luật về đất đai.
- Việc chuyển mục đích sử dụng đất từ đất trồng cây lâu năm sang các loại đất khác (ví dụ: đất ở, đất thương mại, dịch vụ) phải được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cho phép và người sử dụng đất phải thực hiện nghĩa vụ tài chính theo quy định.
⚠️ WARNING
Mâu thuẫn pháp lý / Điểm tranh chấp
- Việc xác định ranh giới giữa đất trồng cây lâu năm và đất trồng cây hàng năm đôi khi không rõ ràng trong thực tiễn, đặc biệt khi có sự luân canh, xen canh hoặc cây lâu năm mới trồng chưa cho sản phẩm, hoặc đã bị chặt bỏ nhưng chưa được trồng lại, dẫn đến khó khăn trong quản lý và xác định nghĩa vụ tài chính.
- Giá trị bồi thường đối với cây lâu năm khi Nhà nước thu hồi đất thường là điểm gây tranh cãi. Việc định giá cây trồng, đặc biệt là cây có giá trị kinh tế cao, tuổi thọ dài, cần phải có hướng dẫn chi tiết và minh bạch hơn để đảm bảo quyền lợi cho người dân.
- Quy định về diện tích đất trồng cây lâu năm được chuyển nhượng, tặng cho, thừa kế còn phụ thuộc vào hạn mức giao đất nông nghiệp của từng địa phương, gây ra những vướng mắc khi thực hiện các quyền này trong trường hợp diện tích vượt hạn mức.
- Vấn đề cây lâu năm mọc tự nhiên trên đất chưa được quy hoạch hoặc giao cho tổ chức, cá nhân sử dụng có được coi là đất trồng cây lâu năm hay không, và chế độ quản lý, sử dụng đối với loại đất này còn chưa có hướng dẫn cụ thể, dẫn đến những tranh chấp về quyền sử dụng và khai thác.
Được tham chiếu bởi ban_an_so_01_2017_dsst_2